Što se dogodilo 26. jula: od Libere do Kjubrika i Zengera

26. juli obilježen je nizom događaja koji su ostavili trag u politici, književnosti, filmu i historiji 20. stoljeća. Među najstarijim zapisanim događajima za taj datum je proglašenje Liberije 1847. godine, kada je oko 20.000 oslobođenih američkih crnaca proglasilo prvu nezavisnu republiku u Africi. Glavni grad Monrovija dobio je ime po prezimenu američkog predsjednika Džejmsa Monroa.

U kulturnoj historiji 26. juli povezuje se s rođenjem brojnih važnih ličnosti. Rođen je Džordž Bernard Šo, engleski pisac irskog porijekla i dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1925. godine, poznat po satiri i djelima poput „Pigmaliona“ i „Kandide“. Na isti datum rođeni su i Karl Gustav Jung, švajcarski psihijatar i osnivač analitičke psihologije, te Oldos Haksli, autor romana „Vrli novi svijet“. Kasnije su tog dana rođeni i filmski reditelji Blejk Edvards i Stenli Kjubrik, kao i muzičar Mik Džeger.

Datum je vezan i za važne političke i ratne događaje. Godine 1941. američki predsjednik Frenklin Delano Ruzvelt zamrznuo je svu japansku imovinu u SAD, čime je praktično spriječena američko-japanska trgovina. Petnaest godina ranije, 1956, egipatski predsjednik Gamal Abdel Naser nacionalizovao je Suecki kanal, koji je dotad bio pod kontrolom anglo-francuske kompanije. U istom nizu historijskih prekretnica navodi se i 1953. godina, kada je Fidel Kastro neuspješnim napadom na kasarnu Monkada započeo borbu protiv režima Fulhensija Batiste.

Na današnji datum podsjeća se i na događaje iz Latinske Amerike i Evrope. Umrla je Eva Peron, a 1934. godine Komunistička i Socijalistička partija dogovorile su zajedničku akciju protiv fašističkih snaga u Francuskoj. U širem historijskom kalendaru 26. juli bilježi i ustanak radničkih demonstracija u Barseloni 1909. godine, kasnije nazvan „Krvava katalonska sedmica“, kao i početak nacionalizacije Sueckog kanala, koja je obilježila odnose velikih sila i Egipta.